เมืองที่นั่งร้านน้ำชาทั้งบ่ายคนเดียวด้วยชาแก้วเดียว ดูแพนด้ายามเช้า กินหม้อไฟแบบโต๊ะเดี่ยว รถไฟใต้ดินป้ายอังกฤษนั่งง่าย และโฮสเทลแถวควานไจ่ที่เจอเพื่อนใหม่ในห้านาที — เฉิงตูคือเมืองที่เที่ยวคนเดียวสบายที่สุดเมืองหนึ่งในจีน
บอกเลยว่าถ้าคุณกำลังคิดจะออกทริปคนเดียวครั้งแรก แล้วลังเลว่าเฉิงตูจะน่ากลัวไหม — คำตอบสั้นๆ คือ เฉิงตูเป็นเมืองที่ ปลอดภัยมากและจังหวะเมืองช้าสบายที่สุดเมืองหนึ่งในจีน คนที่นี่ขึ้นชื่อเรื่องการใช้ชีวิตแบบไม่รีบ นั่งจิบชา เล่นไพ่นกกระจอก ดูแพนด้า เดินกลับที่พักตอนกลางคืนหรือผู้หญิงที่เที่ยวคนเดียวก็สบายใจได้ อาชญากรรมรุนแรงต่อนักท่องเที่ยวพบได้น้อยมาก สิ่งที่ต้องระวังจริงๆ มีอยู่ไม่กี่อย่าง และเราจะบอกให้ครบในคู่มือนี้
สิ่งที่ทำให้เฉิงตูเที่ยวคนเดียวง่ายคือ รถไฟใต้ดิน — เครือข่ายกว่า 15 สาย ป้ายและประกาศมีภาษาอังกฤษ ค่าโดยสารเริ่มต้นเพียง ¥2 (~฿10) และครอบคลุมแทบทุกจุดท่องเที่ยวตั้งแต่ชุนซีลู่ ควานไจ่ สวนเหรินหมิน ไปจนถึงสถานีรถไฟความเร็วสูง คุณเดินทางทั่วเมืองได้ทั้งวันโดยไม่ต้องพึ่งแท็กซี่ ส่วนเรื่องที่หลายคนกังวลที่สุดอย่าง "จะกินหม้อไฟคนเดียวยังไง" หรือ "จะเหงาไหม" ก็มีทางออกที่ใช้ได้จริงทั้งหมด
คู่มือนี้รวมทุกอย่างที่คนเที่ยวเฉิงตูคนเดียวต้องรู้ — ตั้งแต่ความปลอดภัยแบบตรงไปตรงมา การเดินทาง สิ่งที่ทำคนเดียวได้สนุก วิธีกินหม้อไฟและชวนชวนคนเดียวให้อร่อยและไม่เคอะเขิน ไปจนถึงวิธีเจอเพื่อนใหม่ระหว่างทาง พร้อมย่านและที่พักที่เหมาะกับการมาคนเดียวจริงๆ
ปลอดภัยกว่าที่คิดมาก แต่มีกลโกงเล็กๆ แบบจีนทั่วไปที่ต้องรู้ไว้ก่อน จะได้ไม่โดน
เฉิงตูเป็นเมืองที่อัตราอาชญากรรมรุนแรงต่ำมาก เดินกลับที่พักตอนค่ำในย่านท่องเที่ยวและย่านที่อยู่อาศัยทั่วไปปลอดภัย มีกล้องวงจรปิดและตำรวจอยู่ทั่ว สิ่งที่ต้องระวังคือล้วงกระเป๋าในที่คนแน่นเหมือนเมืองใหญ่ทุกเมือง โดยเฉพาะแถวชุนซีลู่และตลาดกลางคืน เก็บพาสปอร์ตและของมีค่าให้ดีก็พอ
ผู้หญิงที่เที่ยวเฉิงตูคนเดียวส่วนใหญ่บอกตรงกันว่ารู้สึกปลอดภัย ทั้งบนรถไฟใต้ดิน ในร้านอาหาร และตอนกลางคืน การถูกคุกคามบนถนนพบได้น้อย ใช้ความระวังพื้นฐานเหมือนเมืองใหญ่อื่น เช่น เลี่ยงตรอกเปลี่ยวมืดดึกๆ และเชื่อสัญชาตญาณตัวเอง โฮสเทลหลายแห่งในเฉิงตูมีห้องโดมหญิงล้วน เลือกที่พักที่มี dorm หญิงและรีวิวเรื่องความปลอดภัยดีๆ ไว้ก็มั่นใจได้
กลโกงคลาสสิกที่พบในเมืองท่องเที่ยวจีนคือมีคนหน้าตาเป็นมิตร (มักอ้างเป็นนักศึกษาอยากฝึกอังกฤษ) เข้ามาคุยแล้วชวนไป "ร้านน้ำชา" หรือชวนถ่ายรูปด้วย/แต่งชุดถ่ายรูป สุดท้ายโดนเรียกเงินก้อนโต ทางเลี่ยงง่ายมาก: ถ้ามีคนแปลกหน้าชวนคุณไปร้านที่คุณไม่ได้เลือกเอง หรือยื่นของให้แล้วเรียกเงิน ให้ปฏิเสธสุภาพแล้วเดินจากไป ร้านน้ำชาดีๆ อย่างเหอหมิงในสวนเหรินหมินคุณเดินเข้าเองได้สบาย
ระวังรถสามล้อ (pedicab) แถวตรอกเก่าที่ตกลงราคาปากเปล่าแล้วมาเรียกเพิ่มทีหลัง — ถามราคาให้ชัดก่อนขึ้น เลี่ยงแท็กซี่ที่ไม่ยอมกดมิเตอร์หรือคนเร่ขายทัวร์หน้าจุดท่องเที่ยว ให้เรียกรถผ่าน DiDi และจองทัวร์ผ่านช่องทางทางการแทน กลางคืนรถไฟใต้ดินวิ่งถึงราว 23.00 น. ถ้ากลับดึกกว่านั้นเรียก DiDi ปลอดภัยและถูกกว่าโบกแท็กซี่ข้างทาง
มาคนเดียวเลือกทำเลให้ถูกคือชนะไปครึ่งหนึ่งแล้ว — แถวชุนซีลู่/ไท่กู่หลี่สะดวกที่สุด ติดรถไฟใต้ดิน ส่วนแถวควานไจ่และสวนเหรินหมินบรรยากาศเมืองเก่า มีโฮสเทลโซเชียลที่เจอเพื่อนใหม่ได้ง่าย เราเทียบโรงแรมจริงในแต่ละย่านไว้ให้
ดูโรงแรมแนะนำในเฉิงตู →เรียงจากที่คนเที่ยวคนเดียวมักชอบและทำได้ง่ายที่สุด
1
นี่คือกิจกรรมที่เที่ยวเฉิงตูคนเดียวแล้วดีที่สุดอย่างหนึ่ง — เดินเข้าร้านน้ำชา เหอหมิง (He Ming) กลางสวนเหรินหมิน ร้านเก่าแก่ที่เปิดมาตั้งแต่ปี 1923 สั่งชาแก้วเดียวแล้วนั่งได้ทั้งบ่าย คนเติมน้ำชาเดินถือกาทองพวยยาวมาเติมให้ไม่อั้น คุณกำหนดจังหวะเองทั้งหมด มาคนเดียวไม่เคอะเขินเลย หลายคนนั่งคนเดียวแล้วได้คุยกับคนโต๊ะข้างๆ ลองบริการ แคะหู (ear-cleaning) สไตล์เฉิงตูสักครั้งก็เป็นประสบการณ์ที่หาไม่ได้ที่อื่น
2
ไม่มีใครมาเฉิงตูแล้วไม่ไปดูแพนด้า และข่าวดีคือไปคนเดียวสบายมาก ที่ ศูนย์เพาะพันธุ์แพนด้าเฉิงตู (Chengdu Panda Base) ทางเหนือของเมือง คุณเดินดูแพนด้าตามจังหวะตัวเอง หยุดถ่ายรูปนานแค่ไหนก็ได้ เคล็ดลับสำคัญ: ตื่นเช้าไปให้ทันเปิด (~07.30 น.) เพราะแพนด้าจะตื่นตัวและกินไผ่ตอนเช้า สายๆ มันจะนอนหลับเป็นส่วนใหญ่ จองตั๋วล่วงหน้าด้วยพาสปอร์ตและไปก่อนทัวร์กรุ๊ปใหญ่จะมาถึง
3
เคยเจอไหม — อยากเดินเล่นเรื่อยๆ ตามจังหวะตัวเองโดยไม่ต้องรอใคร เฉิงตูคือเมืองที่ทำแบบนั้นได้ดีมาก ตรอกควานไจ่เซียงจื่อ (Kuanzhai Alley) และ ถนนโบราณจินหลี่ (Jinli) ข้างศาลเจ้าอู่โหว เป็นตรอกเก่าที่เดินดูบ้านอิฐเทา ร้านน้ำชา ร้านของกิน และร้านงานฝีมือได้ทั้งวัน คนเยอะตลอด บรรยากาศปลอดภัย เดินคนเดียวสนุกและถ่ายรูปสวย จะแวะนั่งจิบชาหรือลองของกินคำเดียวไประหว่างเดินก็ได้
4
บอกตรงๆ ว่าหม้อไฟแบบกลุ่มดูเหมือนต้องมากันหลายคน แต่เฉิงตูมีทางออกสำหรับคนเดียวเยอะมาก — ร้านหม้อไฟหลายแห่งโดยเฉพาะ หม้อไฟหมุน (conveyor / สายพาน) มีหม้อเดี่ยวต่อที่นั่ง คุณเลือกน้ำซุป (เผ็ดหม่าล่าหรือซุปใส) แล้วหยิบของจากสายพานมาลวกเองได้สบาย ส่วน ชวนชวน (chuan chuan) คือของเสียบไม้จุ่มหม้อไฟ คุณหยิบไม้ที่อยากกินเองแล้วจ่ายตามจำนวนไม้ จะกินกี่ไม้ก็ได้ เหมาะกับคนเดียวสุดๆ กินคนเดียวที่นี่เป็นเรื่องปกติ ไม่มีใครมองแปลก
5
ถ้าอยากอยู่ใจกลางความคึกคัก ชุนซีลู่ (Chunxi Road) และ ไท่กู่หลี่ (Taikoo Li) คือย่านช้อปปิ้ง-กิน-เดินเล่นที่ดีที่สุดสำหรับคนเดียว เดินดูร้านค้า คาเฟ่ ร้านอาหาร และสตรีทอาร์ตได้เพลินๆ มีวัดต้าฉือเก่าแก่ซ่อนอยู่กลางย่านโมเดิร์น คนเยอะตลอดทั้งวัน บรรยากาศปลอดภัย และติดรถไฟใต้ดินหลายสาย เป็นจุดที่นั่งจิบกาแฟดูผู้คน หรือหาของกินมื้อค่ำคนเดียวได้ง่าย
6
มาคนเดียวแล้วอยากออกนอกเมืองสักวัน วิธีที่ง่ายที่สุดคือ ลงทัวร์กลุ่มไปเช้า-เย็น เพราะจัดการเรื่องรถและตั๋วให้หมด และได้เจอนักเดินทางคนอื่น จุดยอดนิยมคือ พระใหญ่เล่อซาน (Leshan Giant Buddha) พระหินสลักริมหน้าผาที่ใหญ่ที่สุดในโลก และ ภูเขาชิงเฉิง/ตูเจียงเอี้ยน (Qingcheng/Dujiangyan) ต้นกำเนิดลัทธิเต๋าและระบบชลประทานโบราณ ถ้าอยากไปเองก็มีรถไฟความเร็วสูงจากสถานีเฉิงตูตะวันออกไปเล่อซานได้
อยากใกล้ชิดแพนด้ามากกว่าแค่ยืนดู — โปรแกรม วันอาสาดูแลแพนด้า (panda volunteer) ให้คุณช่วยทำความสะอาดคอก เตรียมอาหาร และเรียนรู้เรื่องแพนด้าตลอดทั้งวัน เป็นกิจกรรมที่ไปคนเดียวได้และมักได้เจอคนที่รักแพนด้าเหมือนกัน สำคัญ: ต้องจองล่วงหน้า (มักหลายวันถึงหลายสัปดาห์ในไฮซีซั่น) และมีใบรับรองสุขภาพ ฐานอาสาที่นิยมคือ Wolong และ Bifengxia ส่วนฐาน Dujiangyan มีช่วงปิดปรับปรุง — เช็กสถานะและจองก่อนไปเสมอ
เฉิงตูมีของกินที่เหมาะกับคนเดียวเต็มไปหมด — ก๋วยเตี๋ยวเสฉวน (เช่น ตันตันเมี่ยน) ชามเดียวอิ่ม เกี๊ยวชวนชวน (chao shou) ในน้ำพริกแดง และของหวานดับเผ็ดอย่าง ปิงเฟิน (bingfen) เยลลี่ใสเย็นๆ ราดน้ำตาลแดง ร้านก๋วยเตี๋ยวเล็กๆ มีโต๊ะเดี่ยวเยอะ ฟู้ดคอร์ตในห้างมีเมนูภาพและจ่ายด้วย Alipay สั่งง่ายมากสำหรับคนเดียว กินคนเดียวเป็นเรื่องปกติที่นี่ ไม่มีใครมองแปลก
ถ้าอยากเจอเพื่อนใหม่และเข้าใจเมืองลึกขึ้นในเวลาเดียวกัน การลง เดินทัวร์เมืองหรือทัวร์ชิมอาหาร เป็นวิธีที่ดีมากสำหรับคนเที่ยวคนเดียว คุณจะได้เดินไปกับไกด์และนักเดินทางคนอื่น ฟังเรื่องราวประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมเสฉวนที่หาอ่านเองไม่ได้ ทัวร์อาหารยังช่วยให้ได้ลองหลายร้านโดยไม่ต้องสั่งเยอะจนกินไม่หมด โฮสเทลหลายแห่งในเฉิงตูจัดทัวร์เดินเล่นหรือกิจกรรมให้แขก ถามที่เคาน์เตอร์ได้เลย
เครื่องมือที่ทำให้เที่ยวเฉิงตูคนเดียวง่ายที่สุดคือ รถไฟใต้ดิน ป้ายและประกาศมีภาษาอังกฤษ ระบบใหญ่กว่า 15 สายและครอบคลุม ค่าโดยสารเริ่ม ¥2 (~฿10) ตามระยะทาง คุณกระโดดขึ้นสายไหนก็ได้ ออกสำรวจย่านใหม่ๆ คนเดียวอย่างปลอดภัย ซื้อตั๋วเที่ยวเดียวที่ตู้ หรือสแกนจ่ายด้วย Alipay/WeChat ได้เลย ไม่ต้องพูดจีนสักคำ
รถไฟใต้ดินคือเพื่อนที่ดีที่สุดของคนเที่ยวคนเดียว — ป้ายอังกฤษครบ ถูก และปลอดภัย ส่วนเวลาดึกหลังรถไฟใต้ดินปิด (ราว 23.00 น.) หรือเวลาขนของให้เรียก DiDi (แอปเรียกรถจีน ใช้แทน Grab) ที่จ่ายผ่าน Alipay/WeChat ได้ เคล็ดลับสำคัญ: เก็บชื่อจุดหมายเป็นตัวอักษรจีนไว้โชว์คนขับเสมอ เพราะคนขับส่วนใหญ่อ่านอังกฤษไม่ออก
ถ้ากลัวเหงา ตัวช่วยที่ได้ผลที่สุดคือ พักโฮสเทลที่มีพื้นที่ส่วนกลาง โดยเฉพาะแถวควานไจ่และชุนซีลู่ที่มีโฮสเทลโซเชียลพร้อมเลานจ์ ครัวรวม และจัดกิจกรรมให้แขก ลงทัวร์เดินเล่น/ทัวร์อาหาร หรือเข้าวันอาสาแพนด้า ก็ได้เจอนักเดินทางคนอื่นง่าย เฉิงตูมีคนเที่ยวคนเดียวเยอะ หลายคนยินดีจับกลุ่มไปเที่ยวหรือกินข้าวด้วยกัน แค่เปิดใจทักทายก่อน
นอกโรงแรมและจุดท่องเที่ยวหลัก คนเฉิงตูพูดอังกฤษได้น้อย และคนท้องถิ่นพูดสำเนียงเสฉวน โหลด แอปแปลภาษาแบบใช้ออฟไลน์ได้ ไว้ก่อน เช่น Pleco (พจนานุกรมจีนยอดนิยม) หรือ Google Translate ที่ดาวน์โหลดภาษาจีนไว้ใช้ตอนไม่มีเน็ต ฟีเจอร์แปลจากกล้องช่วยอ่านเมนูร้านหม้อไฟและป้ายได้มาก จะสั่งอาหารหรือถามทางก็ง่ายขึ้นเยอะ
Google, LINE, Instagram, WhatsApp ถูกบล็อกในจีน ต้องเตรียม VPN และ eSIM ท่องเที่ยว ก่อนเดินทาง (เว็บ VPN เข้าไม่ได้เมื่ออยู่ในจีนแล้ว) eSIM ช่วยให้แอปคุ้นเคยใช้ได้ตามปกติ ซึ่งสำคัญมากเวลาเที่ยวคนเดียวเพราะต้องพึ่งแผนที่และแชตหาที่พักเอง ส่วนเรื่องจ่ายเงิน ผูก Alipay หรือ WeChat Pay กับบัตรต่างชาติไว้ก่อน เพราะที่นี่แทบไม่ใช้เงินสด สแกนจ่ายได้ทุกที่ตั้งแต่ร้านข้างทางถึงตั๋วรถไฟ